Benim için Elektro müziğinin atası

Yellow Magic Orchestra

Yellow Magic Orchestra

Pek çoğumuzun bilmediğini varsayarak bu yazıyı kaleme almaya başladım. Bilenlerde varsa bu bir tatlı anımsatma olur umudundayım. Duran Duran’dan Van Halen’a Whitney Houston’dan Depeche Mode’a kadar, pek çok seksenlerin grubu o dönemlerde var olan en gelişmiş elektronik enstrümanları kullanarak müzik yapmaya çalıştı. Böylece popüler müzik ile birlikte biraz da olsa gelecekten bir kesit sunmaya çalıştı. Bu gelecek takıntısı hala günümüzdeki pek çok sanatçıda var olan bir özellik.

Çoğu Batılı müziksever Alman Kraftwerk’ı veya Ohio eyaletinden gelen Devo’yu, sentetik popüler müziğin atası olarak kabul eder. Ancak bana bu hep bir yanılsama olarak gelmiştir. Zira kanımca elektro dediğimiz müziğin gerçek mucidi ve atası Japon Yellow Magic Orchestra (YMO).

Yetmişlerin sonlarına doğru, YMO o dönemlerde bulunabilecek en gelişmiş enstrümanları müziklerine entegre etmesiyle tanınıyor. Programlanabilir bateri cihazı Roland TR-808 bunlardan sadece bir tanesi. Eğer yanılmıyorsam bu enstrümanı kullanan ilk grup YMO oldu. Müziklerinde önemli bir rol oynayan Polymoog sintesayzır ise kendilerine özgü Japon yerel ses skalasını yaratan cihaz olarak tarihe geçti. Özellikle Vocoder VP-330 gibi enstrümanlar sayesinde sample (örnekleme) yapan ekip, zamanımızdaki DJ’lerinde o zaman patikasını açmış oldu. Bu dönemde Teutonic (Tötonik – Almanlara ait) Kraftwerk daha bir sert, keskin ve robot müziğine odaklıydı. YMO ise daha bir esnek ve değişken olup, müziklerinin ilhamını o dönemlerde etrafı kasıp kavuran Space Invaders ve Circus gibi Atari oyunlarından aldı. Bu ilhamlarını ilk kırkbeşlikleri olan ‘Firecraker’da kullanmaktan çekinmeyen ekip bir anda herkesin dikkatini çekti ve sadece bu parça sadece Amerika kıtasında 400 bin üzerinde satış sağladı.

Grubun müzikleri o kadar benimsendi ki, seksenlerde oyun camiasında dominant olan Sega grubu bile kendi oyunları için grubun müziklerinden ilham aldı. Bu zamansız emek sayesinde YMO elektro müziğinin ilk mihenk taşlarını attı. Beatles hayranlığı kadar Japonya’da ilgi gören ekip günümüzde Crystal Castles’a kadar pek çok grubu etkilemiş durumda. Hatta Japonya’da çok ciddi anlamda takipçisi olan J-Pop tarzının da bilinçli veya bilinçsiz yaratıcısı olarak kabul görmekte YMO.

Haruomi Hosono, Ryuichi Sakamoto ve Yukihiro Takahashi üçlüsünde oluşan grup aralarda boşluklar olmasına rağmen hala müzik yapmakta. Bilgisayara müzikal anlamda sahiplenmemize hatta zaman zaman kucaklamamıza neden olan bu ekip benim için elektro müziğinin kaşifi ve her zamanda öyle olacak.

Bu yazı Haziran 2012 tarihli Wired Dergisinde yayınlanan yazının bana hissettirdiği ilham ile çevirisidir.